زندگی در هامبورگ ۲۰۲۶ — راهنمای کامل برای ایرانیان

معرفی شهر هامبورگ

هامبورگ (Hamburg) با جمعیت ۱٫۹ میلیون نفر در شمال آلمان واقع شده و دومین شهر بزرگ آلمان پس از برلین است. این شهر یکی از ۱۶ ایالت فدرال آلمان است و پایتخت اقتصادی شمال آلمان محسوب می‌شود. هامبورگ در کنار رودخانه‌ی البه (Elbe) قرار دارد و یکی از بزرگ‌ترین بنادر اروپاست؛ بندر هامبورگ (Hamburger Hafen) سومین بندر بزرگ اروپا پس از روتردام و آنتورپ است. اقتصاد هامبورگ بر پایه‌ی تجارت دریایی، لجستیک، رسانه، هوانوردی و صنایع مالی است. شرکت‌های بزرگ مانند Airbus، Hapag-Lloyd، Otto Group، Aurubis و Beiersdorf در هامبورگ مستقر هستند. هامبورگ یکی از ثروتمندترین شهرهای آلمان است و سرانه‌ی تولید ناخالص داخلی آن ۷۳٬۰۰۰ یورو است که بالاتر از میانگین آلمان (۴۱٬۰۰۰ یورو) است. هامبورگ به دلیل داشتن بیش از ۲٬۵۰۰ پل، لقب "ونیز شمال" را دارد. از جاذبه‌های معروف هامبورگ می‌توان به بندر هامبورگ، منطقه‌ی Reeperbahn، دریاچه‌ی Alster، ساختمان Elbphilharmonie و شهر قدیمی Speicherstadt اشاره کرد. آب‌وهوای هامبورگ اقیانوسی و مرطوب است؛ زمستان‌ها سرد و تابستان‌ها معتدل است. میانگین دمای ژانویه ۱ درجه و جولای ۱۸ درجه سانتی‌گراد است. برای اطلاعات درباره‌ی شهرهای دیگر آلمان، راهنمای زندگی در برلین و راهنمای زندگی در مونیخ را مطالعه کنید.

هزینه زندگی در هامبورگ

هامبورگ یکی از گران‌ترین شهرهای آلمان است و هزینه‌ی زندگی در آن برای یک نفر مجرد ماهانه ۱٬۱۰۰ تا ۱٬۴۰۰ یورو و برای خانواده‌ی چهارتفره ۲٬۸۰۰ تا ۳٬۸۰۰ یورو است. بزرگ‌ترین قلم هزینه، اجاره‌ی مسکن است. اجاره‌ی یک آپارتمان یک‌خوابه ۵۰ متری در مرکز شهر ۹۰۰ تا ۱٬۲۰۰ یورو و در حومه ۶۵۰ تا ۸۵۰ یورو است. اجاره‌ی اتاق در WG (Wohngemeinschaft) بین ۵۵۰ تا ۸۰۰ یورو در ماه است. خوراک ماهانه ۲۵۰ تا ۳۵۰ یورو است؛ خرید از فروشگاه‌های Aldi، Lidl یا Penny صرفه‌جویی ایجاد می‌کند. رستوران ارزان ۸ تا ۱۲ یورو و رستوران متوسط ۱۸ تا ۳۰ یورو به ازای هر وعده است. هزینه‌ی حمل‌ونقل با بلیط ماهانه ۱۱۵ یورو و با Deutschlandticket ۴۹ یورو است. دانشجویان با Semesterticket از تخفیف برخوردارند. بیمه‌ی سلامت برای کارمندان حدود ۸٪ از حقوق ناخالص و برای دانشجویان ۱۲۰ تا ۱۳۰ یورو در ماه است. اینترنت و تلفن ۳۰ تا ۵۰ یورو، هزینه‌ی تلویزیون (Rundfunkbeitrag) ۱۸٫۳۶ یورو و برق ۹۰ تا ۱۲۰ یورو در ماه است. هزینه‌های جانبی شامل لباس، تفریح و حمل‌ونقل شخصی ۲۰۰ تا ۴۰۰ یورو در ماه است. برای اطلاعات دقیق درباره‌ی هزینه‌ها، راهنمای هزینه زندگی در آلمان را مطالعه کنید.

محله‌های هامبورگ

هامبورگ ۱۰۴ محله (Stadtteil) دارد که هر کدام ویژگی‌های متفاوتی دارند. برای ایرانیان، انتخاب محله مناسب تأثیر زیادی در کیفیت زندگی دارد. محله‌ی Eimsbüttel در غرب مرکز شهر، محله‌ای آرام و خانوادگی با دسترسی خوب به مترو است؛ اجاره در آن معقول است (۷۰۰ تا ۹۰۰ یورو برای یک‌خوابه). محله‌ی Altona در غرب هامبورگ، محله‌ای فرهنگی با جمعیت جوان و فروشگاه‌های متعدد است؛ اجاره ۸۰۰ تا ۱٬۱۰۰ یورو است. محله‌ی St. Pauli معروف به Reeperbahn، محله‌ی تفریحی و شبانه است؛ برای خانواده‌ها توصیه نمی‌شود. محله‌ی Sternschanze محله‌ای هیپی و هنری با کافه‌ها و رستوران‌های متعدد است. محله‌ی Winterhude در شمال هامبورگ، محله‌ای ثروتمندانه و آرام با دریاچه‌ی Alster است؛ اجاره ۹۰۰ تا ۱٬۳۰۰ یورو. محله‌ی Eppendorf در شمال، محله‌ای گران و شیک با فروشگاه‌های لوکس و رستوران‌های باکیفیت است. محله‌ی HafenCity جدیدترین محله‌ی هامبورگ است با ساختمان‌های مدرن و Elbphilharmonie؛ اجاره بسیار گران (۱٬۱۰۰ تا ۱٬۶۰۰ یورو). محله‌ی Wandsbek در شرق، محله‌ای خانوادگی با اجاره معقول (۶۵۰ تا ۸۵۰ یورو) است. محله‌ی Bergedorf در جنوب شرقی، ارزان‌ترین محله‌ی هامبورگ است (۵۵۰ تا ۷۵۰ یورو). برای ایرانیان، محله‌های Eimsbüttel، Altona و Winterhude پیشنهاد می‌شوند؛ زیرا دارای فروشگاه‌های ایرانی و خاورمیانه‌ای، مساجد و دسترسی خوب به حمل‌ونقل هستند. برای اطلاعات درباره‌ی پیدا کردن مسکن، راهنمای اجاره آپارتمان در آلمان را مطالعه کنید.

دانشگاه‌های هامبورگ

هامبورگ دارای چندین دانشگاه معتبر است که مجموعاً حدود ۱۰۰٬۰۰۰ دانشجو دارند. دانشگاه هامبورگ (Universität Hamburg) بزرگ‌ترین دانشگاه شهر است که در سال ۲۰۱۹ جایزه‌ی دانشگاه پژوهشی برتر آلمان (Exzellenzuniversität) را دریافت کرد. این دانشگاه در رتبه‌بندی QS ۲۰۲۵ در رتبه‌ی ۲۰۵ جهان است و در رشته‌های حقوق، اقتصاد، علوم انسانی و علوم طبیعی قوی است. دانشگاه فنی هامبورگ (HAW Hamburg) یکی از بزرگ‌ترین دانشگاه‌های کاربردی آلمان است که در رشته‌های مهندسی، علوم کامپیوتر، طراحی و علوم اجتماعی برنامه‌های متعددی دارد. دانشگاه موسیقی و تئاتر هامبورگ (HfMT) یکی از معتبرترین دانشگاه‌های هنر آلمان است. دانشگاه оборنوای هامبورگ (HfBK) در رشته‌های هنرهای زیبا و طراحی فعالیت می‌کند. دانشگاه پزشکی هامبورگ-اپندورف (UKE) یکی از معتبرترین دانشگاه‌های پزشکی آلمان است. دانشگاه خصوصی Kühne Logistics University در رشته‌های مدیریت لجستیک و زنجیره‌ی تأمین تخصص دارد. دانشگاه Bucerius Law School یکی از معتبرترین دانشگاه‌های خصوصی حقوق آلمان است. دانشجویان ایرانی در دانشگاه‌های هامبورگ فعال هستند؛ انجمن دانشجویان ایرانی هامبورگ (Iranische Studentenverein Hamburg) فعالیت‌های فرهنگی و اجتماعی برگزار می‌کند. شهریه در دانشگاه‌های دولتی رایگان است و دانشجو فقط هزینه‌ی ترم (۳۲۰ یورو در ترم) را پرداخت می‌کند. برای اطلاعات درباره‌ی پذیرش، راهنمای پذیرش دانشگاه‌های آلمان را مطالعه کنید.

بازار کار هامبورگ

هامبورگ یکی از قوی‌ترین اقتصادهای آلمان را دارد و نرخ بیکاری در آن ۵٫۸٪ است (پایین‌تر از میانگین آلمان ۶٪). بزرگ‌ترین کارفرمایان هامبورگ شامل شرکت‌های Airbus (۲۰٬۰۰۰ کارمند)، Hapag-Lloyd (۱۴٬۰۰۰)، Otto Group (۱۱٬۰۰۰)، Aurubis (۷٬۰۰۰)، Beiersdorf (۶٬۰۰۰)، Hamburger Hafen und Logistik (۶٬۰۰۰)، Continental Reifen Deutschland (۴٬۵۰۰)، Lufthansa Technik (۴٬۵۰۰) و Deutsche Lufthansa هستند. علاوه بر این، شرکت‌های رسانه‌ای مانند Der Spiegel، Die Zeit، Gruner + Jahr و NDR در هامبورگ مستقر هستند. در بخش فناوری، شرکت‌های استارتاپ متعددی مانند About You، Mytheresa، Jimdo و Ströer فعالیت می‌کنند. متوسط حقوق ماهانه در هامبورگ ۳٬۹۰۰ یورو ناخالص (حدود ۲٬۵۰۰ یورو خالص) است که بالاتر از میانگین آلمان (۳٬۵۰۰ یورو) است. حقوق در صنایع مختلف: مهندسی هوافضا ۵٬۵۰۰ تا ۷٬۵۰۰ یورو، IT ۴٬۵۰۰ تا ۷٬۰۰۰ یورو، مدیریت لجستیک ۴٬۰۰۰ تا ۶٬۵۰۰ یورو، حقوق و مشاوره ۵٬۵۰۰ تا ۸٬۵۰۰ یورو، و پزشکی ۶٬۵۰۰ تا ۱۲٬۰۰۰ یورو در ماه. برای ایرانیان متخصص، فرصت‌های شغلی در شرکت‌های بین‌المللی هامبورگ بسیار زیاد است. در صورت داشتن تخصص نادر (مانند هوش مصنوعی، امنیت سایبری، مهندسی هوافضا)، شانس یافتن شغل با حقوق بالا بسیار زیاد است. برای اطلاعات درباره‌ی کارت آبی اروپا، راهنمای کارت آبی اروپا آلمان را مطالعه کنید. برای کسانی که شاغل‌اند، مشاوره تخصصی مهاجرت زمان‌ساز است.

جامعه ایرانی در هامبورگ

هامبورگ میزبان یکی از بزرگ‌ترین جوامع ایرانی در آلمان است. تخمین زده می‌شود حدود ۱۵٬۰۰۰ تا ۲۰٬۰۰۰ ایرانی در هامبورگ و حومه زندگی کنند. این جامعه شامل متخصصان شاغل در شرکت‌های بزرگ، دانشجویان، پژوهشگران، تجار و خانواده‌های ایرانی-آلمانی است. تاریخ حضور ایرانیان در هامبورگ به دهه‌های ۱۹۵۰ و ۱۹۶۰ بازمی‌گردد؛ زمانی که تجار ایرانی برای تجارت فرش و چای به هامبورگ می‌آمدند. امروزه، مرکز تجاری ایرانیان در محله‌ی Altona و Eimsbüttel متمرکز است. انجمن فرهنگی ایرانیان هامبورگ (Iranischer Kulturverein Hamburg) فعالیت‌های فرهنگی، کلاس‌های زبان فارسی برای کودکان و جشن‌های نوروز و یلدا برگزار می‌کند. مسجد ایرانی هامبورگ (Islamisch-Iranisches Zentrum) در محله‌ی Ottensen فعالیت می‌کند و نمازهای جمعه به زبان فارسی برگزار می‌کند. فروشگاه‌های ایرانی و خاورمیانه‌ای در محله‌های Altona و St. Georg مواد غذایی، نان بربری، گیاهان دارویی و محصولات ایرانی را ارائه می‌دهند. رستوران‌های ایرانی متعددی در هامبورگ فعال هستند. جامعه‌ی ایرانی هامبورگ دارای شبکه‌های فعال در Telegram، WhatsApp و LinkedIn است که برای تازه‌واردان منابع مفیدی محسوب می‌شود. برای اطلاعات بیشتر درباره‌ی جامعه‌ی ایرانی در آلمان، راهنمای جامعه ایرانیان آلمان را مطالعه کنید.

مساجد و مراکز مذهبی در هامبورگ

هامبورگ دارای بیش از ۳۰ مسجد و مرکز اسلامی است که برای مسلمانان همه‌ی مذاهب باز هستند. مهم‌ترین مساجد و مراکز مذهبی برای ایرانیان عبارت‌اند از: مرکز اسلامی ایرانی هامبورگ (Islamisch-Iranisches Zentrum) در محله‌ی Ottensen که نمازهای جمعه، جشن‌های مذهبی و کلاس‌های قرآن به زبان فارسی برگزار می‌کند. مسجد بزرگ هامبورگ (Hauptmoschee Hamburg) در محله‌ی St. Georg که یکی از قدیمی‌ترین مساجد آلمان است و توسط جامعه‌ی عرب و ترک اداره می‌شود. مسجد Centrum Moschee در St. Georg برای جامعه‌ی ترک‌تبار فعال است. مسجد Al-Nour در محله‌ی Altona برای مسلمانان عرب و فارسی‌زبان فعال است. مسجد Fatih Moschee در Barmbek یکی از بزرگ‌ترین مساجد هامبورگ است. مسجد Schura Hamburg مرکز هماهنگی مساجد هامبورگ است. مسجد Imam Ali در محله‌ی Wandsbek برای شیعیان ایرانی فعال است و نمازهای جمعه به زبان فارسی برگزار می‌کند. مسجد Sahle در Harburg در جنوب هامبورگ نیز برای ایرانیان مناسب است. علاوه بر مساجد، مرکز فرهنگی ایرانیان هامبورگ نشست‌های ماهانه، کلاس‌های زبان فارسی برای کودکان و جشن‌های نوروز و یلدا برگزار می‌کند. برای مسلمانان سایر مذاهب، کلیساهای مسیحی متعدد و کنیسه‌های یهودی نیز در دسترس هستند.

رستوران‌های حلال و ایرانی هامبورگ

هامبورگ دارای ده‌ها رستوران حلال و چندین رستوران ایرانی باکیفیت است. در محله‌های Altona، St. Georg و Eimsbüttel بیشترین تراکم رستوران‌های خاورمیانه‌ای و ایرانی را پیدا می‌کنید. رستوران‌های ایرانی برجسته‌ی هامبورگ عبارت‌اند از: رستوران Tehran در St. Georg با فضای شیک و غذاهای اصیل ایرانی؛ رستوران Shiraz در Altona با کباب‌های باکیفیت و دسرهای سنتی؛ رستوران Persian Garden در Eimsbüttel با فضای خانوادگی و منوی متنوع؛ رستوران Safran در HafenCity با منوی مدرن و غذاهای فشن ایرانی؛ رستوران Manteq در Winterhude با کباب‌های باکیفیت و غذاهای گیاهی. علاوه بر این، فروشگاه‌های ایرانی مانند Iranisches Lebensmittel و Pars Market در Altona مواد غذایی، نان بربری و گیاهان ایرانی را ارائه می‌دهند. برای یافتن گوشت حلال، قصابی‌های حلال در Altona و St. Georg فراوان هستند. رستوران‌های Döner Kebab ترکیه‌ای با گواهی حلال نیز در سراسر شهر موجودند. قیمت غذای رستوران ایرانی هامبورگ برای یک وعده‌ی کامل ۱۵ تا ۲۵ یورو است. برای کباب کامل ۲۵ تا ۳۵ یورو. رستوران‌های حلال ترکیه‌ای و عربی با قیمت پایین‌تر (۱۰ تا ۱۸ یورو) نیز گزینه‌ی خوبی هستند.

حمل‌ونقل عمومی هامبورگ

حمل‌ونقل عمومی هامبورگ (HVV) یکی از کارآمدترین سیستم‌های اروپاست و شامل مترو (U-Bahn با ۴ خط)، قطار شهری (S-Bahn با ۶ خط)، اتوبوس (با ۷۰۰ خط) و کشتی (HADAG) است. سیستم یکپارچه است و یک بلیط برای تمام وسایل قابل استفاده است. بلیط تک‌سفره مناطق AB (مرکز شهر و حومه) ۳٫۴۰ یورو، بلیط روزانه ۸٫۶۰ یورو، بلیط ماهانه ۱۱۵ یورو و بلیط ۴۹ یورویی Deutschlandticket (سراسری) در دسترس است. دانشجویان دانشگاه‌های هامبورگ Semesterticket با تخفیف دریافت می‌کنند که در شهریه گنجانده شده و برای تمام حمل‌ونقل منطقه‌ای معتبر است. فرودگاه هامبورگ (HAM) با S-Bahn خط ۱ در ۲۵ دقیقه از مرکز شهر قابل دسترسی است. هزینه‌ی بلیط فرودگاه ۳٫۵۰ یورو است. هامبورگ به دلیل داشتن بیش از ۲٬۵۰۰ پل، یکی از بهترین شهرهای آلمان برای دوچرخه‌سواری است. بیش از ۱٬۸۰۰ کیلومتر مسیر دوچرخه‌ی اختصاصی وجود دارد. دوچرخه‌سواری به عنوان حمل‌ونقل روزانه رایج است. برای افرادی که ماشین شخصی دارند، پارکینگ در مرکز شهر گران (۲ تا ۴ یورو در ساعت) و محدود است؛ توصیه می‌شود از P+R (Park and Ride) استفاده کنید. هامبورگ به خاطر موقعیت شمالی، دسترسی خوب به سایر شهرهای آلمان و اروپا با قطار ICE دارد. قطار ICE از هامبورگ به برلین ۱ ساعت و ۴۵ دقیقه، به مونیخ ۵ ساعت و ۳۰ دقیقه و به کلن ۴ ساعت طول می‌کشد.

فرهنگ و تفریح در هامبورگ

هامبورگ یکی از فرهنگی‌ترین شهرهای آلمان است و فرصت‌های تفریحی متعددی ارائه می‌دهد. ساختمان Elbphilharmonie که در سال ۲۰۱۷ افتتاح شد، یکی از بهترین تالارهای کنسرت جهان است. بلیط کنسرت از ۱۵ تا ۲۵۰ یورو است. شهر قدیمی Speicherstadt با ساختمان‌های آجری تاریخی و موزه‌های متعدد، یکی از میراث جهانی یونسکو است. Miniatur Wunderland بزرگ‌ترین موزه‌ی قطارهای مینیاتوری جهان است. بندر هامبورگ بزرگ‌ترین جاذبه‌ی گردشگری شهر است؛ قایق‌سواری در بندر (Hafenrundfahrt) با ۲۰ یورو یک تجربه‌ی جذاب است. دریاچه‌ی Alster در مرکز شهر برای قایق‌سواری، دوچرخه‌سواری و پیکنیک محبوب است. منطقه‌ی Reeperbahn در St. Pauli معروف به منطقه‌ی شبانه‌ی هامبورگ است؛ اما برای خانواده‌ها توصیه نمی‌شود. موزه‌های هامبورگ شامل Kunsthalle (هنر)، Museum für Kunst und Gewerbe (هنر و طراحی)، Internationales Maritimes Museum (دریانوردی) و Dialog im Dunkeln (تجربه‌ی تاریکی) هستند. ورزش در هامبورگ فعال است؛ باشگاه فوتبال Hamburger SV و FC St. Pauli معروف‌ترین باشگاه‌های شهر هستند. بلیط بازی HSV از ۱۵ تا ۶۰ یورو است. برای خانواده‌ها، باغ وحش Hagenbeck، پارک Planten un Blomen و باغ گیاه‌شناسی Klein Flottbek گزینه‌های خوبی هستند. جشنواره‌های هامبورگ شامل Hafengeburtstag (جشن تولد بندر در مه)، DOM (بزرگ‌ترین جشنواره‌ی فان در آلمان، ۳ بار در سال) و Reeperbahn Festival (جشنواره‌ی موسیقی در سپتامبر) هستند.

آموزش و مدارس هامبورگ

سیستم آموزشی هامبورگ یکی از بهترین‌های آلمان است. آموزش اجباری برای کودکان ۶ تا ۱۵ ساله است و آموزش ابتدایی (Grundschule) ۴ سال طول می‌کشد. پس از آن، دانش‌آموزان به یکی از سه نوع مدرسه‌ی متوسطه می‌روند: Gymnasium (آکادمیک، برای ورود به دانشگاه)، Realschule (متوسط) یا Stadtteilschule (جامع). هامبورگ بیش از ۲۰۰ مدرسه‌ی ابتدایی و ۱۰۰ مدرسه‌ی متوسطه دارد. برای کودکان ایرانی، مدرسه‌ی بین‌المللی هامبورگ (International School of Hamburg) که به زبان انگلیسی تدریس می‌کند، گزینه‌ی خوبی است. هزینه‌ی این مدرسه سالانه ۱۵٬۰۰۰ تا ۲۰٬۰۰۰ یورو است. مدرسه‌ی فرانسوی هامبورگ و مدرسه‌ی ژاپنی هامبورگ نیز گزینه‌های بین‌المللی هستند. مدارس آلمانی رایگان هستند و کیفیت آموزشی بالایی دارند. برای کودکانی که آلمانی نمی‌دانند، کلاس‌های ویژه‌ی زبان (DaZ-Klassen) در مدارس موجود است. آموزش پیش‌دبستانی (Kita) برای کودکان ۱ تا ۶ ساله است و هزینه‌ی آن بر اساس درآمد والدین محاسبه می‌شود (حداقل ۰ تا حداکثر ۳۰۰ یورو در ماه). برای کودکان ۳ تا ۶ ساله، ۵ ساعت پیش‌دبستانی در روز رایگان است. برای اطلاعات درباره‌ی ویزای همراه خانواده، راهنمای ویزای پیوست خانواده آلمان را مطالعه کنید.

خلاصه و جمع‌بندی

هامبورگ یکی از جذاب‌ترین شهرهای آلمان برای ایرانیان است. با جمعیت ۱٫۹ میلیون نفر، اقتصاد قوی، نرخ بیکاری پایین (۵٫۸٪) و دانشگاه‌های برتر، فرصت‌های شغلی و تحصیلی خوبی ارائه می‌دهد. هزینه‌ی ماهانه برای یک نفر ۱٬۱۰۰ تا ۱٬۴۰۰ یورو و برای خانواده ۲٬۸۰۰ تا ۳٬۸۰۰ یورو است. محله‌های Eimsbüttel، Altona و Winterhude برای ایرانیان پیشنهاد می‌شوند. دانشگاه هامبورگ (رتبه‌ی ۲۰۵ جهانی) و دانشگاه فنی هامبورگ از بهترین دانشگاه‌های شهر هستند. شرکت‌های Airbus، Hapag-Lloyd و Otto Group فرصت‌های شغلی متعددی ارائه می‌دهند. جامعه‌ی ایرانی ۱۵٬۰۰۰ تا ۲۰٬۰۰۰ نفری، مساجد و رستوران‌های ایرانی متعدد، زندگی را برای ایرانیان راحت می‌کند. اگر می‌خواهید هامبورگ را با برلین مقایسه کنید، راهنمای زندگی در برلین را مطالعه کنید. برای مسیر اقامت دائم پس از زندگی در هامبورگ، راهنمای اقامت دائم آلمان را ببینید.

سؤالات متداول

منابع و ارجاع‌های رسمی این مقاله کدام‌اند؟

برای گردآوری و راستی‌آزمایی اطلاعات این مقاله، منابع رسمی زیر (وب‌سایت‌های دولتی و نهادهای بین‌المللی معتبر) بررسی شده‌اند. قوانین مهاجرت به طور دوره‌ای تغییر می‌کنند؛ برای تصمیم‌های حساس، همیشه آخرین نسخهٔ قوانین را از خودِ منبع رسمی پیگیری کنید و در صورت نیاز از مشاوره تخصصی رهاور کمک بگیرید.

• Make it in Germany — پورتال رسمی دولت آلمان

  راهنمای رسمی کار، تحصیل و ویزای آلمان برای متخصصان خارجی

• DAAD — خدمات تبادل آکادمیک آلمان

  مرجع رسمی بورسیه‌ها و پذیرش دانشگاه‌های آلمان

• آژانس فدرال کار آلمان (Bundesagentur für Arbeit)

  آگهی‌های رسمی آوسبیلدونگ و بازار کار آلمان

• اداره فدرال مهاجرت و پناهندگان (BAMF)

  قوانین رسمی اقامت، ویزا و پناهندگی آلمان